หนังสือพระราชนิพนธ์
สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา ฯ สยามบรมราชกุมารี



พิมพ์ครั้งแรก พ.ศ.2533
ประเทศ ญี่ปุ่น อิสราเอล
กลับไปหน้าที่แล้ว

มณีพลอยร้อยแสง : รวมพระราชนิพนธ์ในสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา ฯ สยามบรมราชกุมารี


เป็นหนังสือรวมพระราชนิพนธ์ทั้งร้อยแก้วและร้อยกรอง  จัดทำขึ้นโดยอักษรศาสตร์บัณฑิต รุ่น ๔๑ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เพื่อทูลเกล้า ฯ ถวายเป็นของขวัญแด่ สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา ฯ สยามบรมราชกุมารี  เนื่องในวโรกาสที่ทรงเจริญพระชนมพรรษา ๓ รอบใน พ.ศ. ๒๕๓๔  

คณะผู้จัดทำได้แบ่งงานพระราชนิพนธ์ออกเป็น ๑๑ หมวดหมู่ ดังนี้

- “กลั่นแสงกลอนกานท์" งานพระราชนิพนธ์ที่นำมารวบรวมในหมวดนี้ส่วนใหญ่จะเป็นงานพระราชนิพนธ์บทกวี อาจจะมีงานพระราชนิพนธ์ร้อยแก้วขนาดสั้นอยู่บ้าง ในหมวดนี้จะประกอบไปด้วยหมวดย่อยๆ คือ ร้อยกรอง  อวยพรวันเกิด  อวยพรวันวิสาขบูชา  อวยพรวันปีใหม่  และสักวากลอนสด 

- “เสียงพิณเสียงเลื่อน เสียงเอื้อนเสียงขับ" รวมบทเพลงพระราชนิพนธ์ บทเพลงพระราชนิพนธ์เหล่านี้ได้มีผู้ขอพระราชทานนำไปใส่ทั้งทำนองดนตรีไทย ได้แก่ เต่าเห่ ชื่นชุมนุมกลุ่มดนตรี และทำนองดนตรีสากล ได้แก่ แลจันทร์ ชายทะเลพัทยา เป็นต้น 

- “เรียงร้อยถ้อยดนตรี" รวมงานพระราชนิพนธ์ที่เกี่ยวกับดนตรีไทย บทความที่ได้รวบรวมไว้ ได้แก่ เหตุใดข้าพเจ้าจึงชอบดนตรีไทย   พิพิธภัณฑ์เครื่องดนตรีไทย   และลูกทุ่งกับเพลงไทย เป็นต้น 

- “ชวนคิดพิจิตรภาษา" รวมบทความพระราชนิพนธ์ที่เกี่ยวข้องกับภาษา ได้แก่ ภาษาไทยกับคนไทย   ทุกข์ของชาวนาในบทกวี เป็นต้น 

- “นานาโวหาร" รวมพระราชนิพนธ์เรียงความภาษาไทย ได้แก่ อย่าปล่อยเวลาให้ล่วงไปโดยเปล่าประโยชน์     ถ้าแม้นไม่ทำดีในแดนดิน จะถวิลถึงสวรรค์นั้นอย่าหา เป็นต้น 

- “คำขานไพรัช" รวมพระราชนิพนธ์เรียงความภาษาอังกฤษ ได้แก่ Advertisement of slimming pills    My Friend … “Fish"    และ Pra Ruang เป็นต้น  

- “สมบัติภูมิปัญญา" รวมปาฐกถาและพระราชดำรัส ได้แก่ Keynote Speech The Food Conference ’88, 24th October 1988     การศึกษากับการพัฒนาประเทศ ๒๒ กรกฎาคม ๒๕๓๑ เป็นต้น 

- “ธาราความคิด" รวมพระราชนิพนธ์สารคดี ได้แก่ เรื่องจากเมืองอิสราเอล  จากทาสสู่ความสำเร็จ  และพิพิธภัณฑ์ญี่ปุ่น เป็นต้น 

- “นิทิศบรรณา" รวมพระราชนิพนธ์คำนำที่พระราชทานเพื่อใช้ประกอบหนังสือตามที่มีผู้ขอพระราชทานมา ได้แก่ หนังสือสภาพแวดล้อมสำหรับเด็ก   แก้วจอมแก่น (ฉบับแปลภาษาจีน)  และ Village in Thailand เป็นต้น 

- “สาราจากใจ" รวมภาพการ์ตูนฝีพระหัตถ์ ได้แก่ ภาพช้าง ภาพสุนัข และภาพกุมารทอง เป็นต้น 

- “มาลัยปกิณกะ" รวมพระราชนิพนธ์ปกิณกคดี ได้แก่ สายไปเสียแล้ว    ๑๐ ปีในรั้วแดงกำแพงเหลือง     บทวิทยุเรื่องวันสงกรานต์และพระราชพิธีจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ